Mảnh đất quanh năm nắng rát, cát trắng trải dài, lại thường xuyên hứng chịu những trận bão lũ khắc nghiệt. Chính điều kiện thiên nhiên khó khăn ấy đã khiến người dân Quảng Bình phải tìm cách thích nghi và tận dụng những gì sẵn có để duy trì cuộc sống. Khoai lang – loại cây dễ trồng, chịu hạn tốt, trở thành nguồn lương thực chính, đặc biệt là trong những ngày mưa bão.
Ngày xưa, khi mùa lũ đến, thóc gạo bị cuốn trôi, người dân chỉ còn cách dự trữ khoai lang làm thực phẩm chống đói. Nhưng khoai tươi rất dễ hỏng, nên họ nghĩ ra cách luộc chín, thái lát rồi phơi khô dưới nắng gắt để bảo quản được lâu hơn. Không ngờ, chính cách làm đơn giản ấy đã tạo nên món khoai deo dẻo dai, ngọt bùi, vừa chắc dạ lại có thể để dành ăn dần suốt mùa mưa lũ.
Từ một món ăn chống đói ngày xưa, khoai deo dần trở thành đặc sản nức tiếng, không chỉ gắn liền với tuổi thơ của bao thế hệ người Quảng Bình mà còn khiến du khách phương xa thích thú bởi hương vị độc đáo không lẫn vào đâu được.
