Nhà cổ Tấn Ký: Di sản hơn 200 năm tuổi giữa lòng phố cổ Hội An

Nhà cổ Tấn Ký được xây dựng vào năm 1741 bởi ông Lê Công, một thương nhân gốc Hoa di cư đến Hội An. Ông Lê Công ban đầu kinh doanh hàng nông sản từ miền cao về phố cảng, dần dần phát đạt và xây dựng ngôi nhà này làm nơi cư trú kiêm kho buôn. Đến đời con trai, ngôi nhà được đặt tên "Tấn Ký", mang ý nghĩa "phát đạt trong kinh doanh" theo tiếng Hán, phản ánh sự thịnh vượng của gia đình.

Qua hơn 200 năm, nhà cổ Tấn Ký đã thuộc sở hữu của 7 thế hệ họ Lê, chứng kiến bao thăng trầm lịch sử của Hội An – từng là thương cảng sầm uất bậc nhất Đông Nam Á vào thế kỷ 17-18. Ngôi nhà từng chịu đựng trận lũ lịch sử năm 1964, khi nước ngập đến tầng 1 nhưng vẫn đứng vững nhờ cấu trúc kiên cố. Ngày nay, chủ nhân thế hệ thứ 7 vẫn sinh sống tại tầng trên, trong khi tầng dưới mở cửa đón du khách, biến nơi đây thành di sản sống động. Nhà cổ Tấn Ký không chỉ là nơi lưu giữ ký ức gia đình mà còn góp phần vào việc UNESCO công nhận phố cổ Hội An là Di sản Văn hóa Thế giới năm 1999.

Nhà cổ Tấn Ký tọa lạc tại số 101 đường Nguyễn Thái Học, phường Minh An, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam. Vị trí này vô cùng đắc địa: mặt trước hướng ra con phố sầm uất Nguyễn Thái Học – nơi tập trung nhiều hàng quán và cửa hàng lưu niệm, trong khi mặt sau giáp sông Thu Bồn, thuận lợi cho việc vận chuyển hàng hóa bằng thuyền thời xưa. Từ trung tâm Đà Nẵng, bạn có thể di chuyển đến Hội An bằng xe máy hoặc ô tô chỉ trong khoảng 30-40 phút. Nếu đang ở phố cổ Hội An, ngôi nhà nằm ngay trung tâm, dễ dàng đi bộ từ các địa danh khác như Chùa Cầu hay Hội quán Phúc Kiến.

Để định vị chính xác, bạn có thể sử dụng Google Maps với từ khóa "Nhà cổ Tấn Ký Hội An". Khu vực xung quanh thường đông đúc vào ban đêm với đèn lồng lung linh, tạo nên không gian lý tưởng để khám phá.

Kiến trúc nhà cổ Tấn Ký nổi bật với thiết kế hình ống đặc trưng của nhà cổ Hội An, gồm 2 tầng và 3 gian chính, không sử dụng đinh vít mà chỉ ghép mộng gỗ tinh xảo. Ngôi nhà được xây dựng từ các vật liệu cao cấp: gỗ lim cho kèo và sườn, gỗ mít cho cửa, đá cẩm thạch từ Thanh Hóa hoặc Bát Tràng cho ngoại thất, và gạch lót sàn từ Non Nước Đà Nẵng. Điều đặc biệt là ngôi nhà không có cửa sổ thông thường mà sử dụng giếng trời để lấy sáng và thông gió, giúp mát mẻ vào mùa hè và ấm áp mùa đông.

Cấu trúc "nhà chồng nhà" với nhiều gian riêng biệt cho phép phân chia không gian sống, kinh doanh và thờ cúng. Trần nhà lợp ngói âm dương cong vút, cột kèo chạm trổ tinh tế với các họa tiết dân gian. Tổng thể, kiến trúc không chỉ bền vững mà còn thể hiện sự khéo léo trong việc chống chịu lũ lụt, một vấn đề thường xuyên ở Hội An.

Mỗi chi tiết chạm khắc và vật dụng trong nhà cổ Tấn Ký đều mang ý nghĩa sâu sắc, phản ánh triết lý sống và văn hóa Á Đông.

• Chạm khắc: Các họa tiết trên cột kèo như đầu cá đuôi rồng tượng trưng cho sức mạnh và sự bảo vệ; quả lựu đại diện cho sự phồn vinh, đông con cháu; trái bí đỏ hay quả đào mang ý nghĩa may mắn, trường thọ; con dơi (phúc) cầu chúc phúc lộc thọ.
• Vật dụng: Nổi bật nhất là chiếc chén "Khổng Tử" – một cổ vật hơn 200 năm tuổi, có niên đại từ thời Khổng Tử (khoảng 550-600 năm trước). Chén được thiết kế đặc biệt: rót nước đến 8/10 thì tự động tràn ra, nhắc nhở về sự kiềm chế, giữ tâm thanh tịnh và không tham lam. Ngoài ra, nhà còn trưng bày các đồ gốm sứ cổ, huy hiệu và quà lưu niệm từ các thương nhân xưa, kể câu chuyện về giao thương quốc tế.

Những chi tiết này không chỉ trang trí mà còn giáo dục thế hệ sau về đạo đức và phong thủy.

Nhà cổ Tấn Ký từng là nơi sinh sống và kinh doanh của 7 thế hệ họ Lê, phản ánh đời sống thương nhân Hội An xưa. Tầng dưới dùng làm kho hàng và buôn bán, với mặt sau giáp sông để dễ dàng nhập xuất hàng hóa từ Nhật, Hoa. Gia đình sống ở tầng trên, với không gian riêng cho thờ cúng tổ tiên và nghỉ ngơi. Cuộc sống hàng ngày xoay quanh thương mại: buôn nông sản, gia vị, lụa tơ tằm, kết nối với các thương cảng quốc tế.

Dù giàu có, gia đình vẫn giữ lối sống giản dị, tôn trọng phong thủy và giá trị gia tộc. Ngày nay, chủ nhân vẫn duy trì truyền thống, chia sẻ câu chuyện lịch sử với du khách, giúp bảo tồn di sản.

Theo cập nhật năm 2026, để tham quan nhà cổ Tấn Ký, bạn cần mua vé vào phố cổ Hội An, vì ngôi nhà là một phần của khu di sản. Giá vé như sau:

• Khách Việt Nam: 80.000 VNĐ/người (trẻ em dưới 1m miễn phí, 1m-1m4: 50.000 VNĐ).
• Khách quốc tế: 120.000 VNĐ/người (trẻ em tương tự).

Vé này cho phép bạn chọn tham quan 3-5 di tích trong phố cổ, bao gồm nhà cổ Tấn Ký. Vé có giá trị trong ngày, và bạn có thể mua tại các quầy vé quanh phố cổ. Nhóm từ 8 người trở lên được thuyết minh miễn phí.

Để chuyến tham quan Nhà cổ Tấn Ký lần đầu diễn ra thuận lợi và trọn vẹn hơn, bạn nên lưu ý một số điểm quan trọng dưới đây:

• Thời gian lý tưởng: Đến từ 8:30 - 17:45 hàng ngày (thứ 2 đến chủ nhật). Tránh giờ cao điểm (10h-15h) để ít đông đúc. Thời lượng tham quan khoảng 20-30 phút.
• Chuẩn bị: Mua vé phố cổ trước, giữ cuống vé để kiểm tra. Mang theo nước uống và mũ nón vì Hội An nắng nóng.
• Quy tắc: Không sờ vào hiện vật để tránh hư hỏng; giữ yên tĩnh vì gia chủ vẫn sống ở tầng trên. Không ngồi nằm tùy tiện.
• Tận hưởng: Yêu cầu thuyết minh (miễn phí cho nhóm lớn) để hiểu sâu về lịch sử. Khám phá khu trưng bày quà lưu niệm phía sau, mua đồ thủ công làm quà.
• Kết hợp: Kết hợp tham quan với các địa danh gần như Chùa Cầu hoặc sông Thu Bồn để chuyến đi thêm phong phú. Nếu đi mùa lũ (tháng 10-11), kiểm tra thời tiết vì nhà có thể đóng cửa.

Nhà cổ Tấn Ký không chỉ là một điểm tham quan nổi bật của phố cổ Hội An, mà còn là nơi lưu giữ trọn vẹn những giá trị lịch sử, kiến trúc và nếp sống của một thương cảng xưa từng hưng thịnh. Qua hơn 200 năm tồn tại, ngôi nhà vẫn giữ được nét nguyên bản hiếm có, giúp du khách hiểu rõ hơn về đời sống của các gia đình thương nhân Hội An và sự giao thoa văn hóa đặc trưng của vùng đất này. Để cảm nhận đầy đủ vẻ đẹp và chiều sâu của phố cổ Hội An, bạn nên lựa chọn tour du lịch phố cổ Hội An trọn gói, trong đó Nhà cổ Tấn Ký là một điểm dừng quan trọng trong hành trình. Tour trọn gói không chỉ giúp bạn tiết kiệm thời gian, di chuyển thuận tiện mà còn có hướng dẫn viên thuyết minh chi tiết, kết hợp tham quan Chùa Cầu, sông Hoài, các hội quán và làng nghề truyền thống. Đây là cách lý tưởng để chuyến đi Hội An trở nên trọn vẹn, nhẹ nhàng và đáng nhớ hơn.