Ở Lệ Thủy, người ta có một cách gọi khá lạ với món ăn làm từ tép đồng lên men: dút. Cái tên nghe mộc mạc ấy gắn với những mùa tép theo con nước, với ruộng đồng rộng lớn và nếp ăn uống đã quen thuộc từ bao đời của người dân vùng chiêm trũng. Tép được bắt từ đồng ruộng, ao hồ, sông ngòi, đem sơ chế rồi ủ cùng những gia vị dân dã. Qua thời gian lên men, nguyên liệu nhỏ bé ấy chuyển thành món nhút có màu đỏ au, sánh mịn, mang vị chua thanh, mặn dịu, chút ngọt tự nhiên và thoảng hương cay ấm của gừng, ớt.
Không giống vị nồng đậm của mắm tôm hay mắm ruốc, nhút tép đồng Lệ Thủy có hương vị nhẹ nhàng hơn, ăn cùng cơm nóng, rau luộc hay dùng làm món chấm đều rất bắt vị. Từng là thức ăn quen thuộc trong những ngày mùa đông thiếu thốn, món dút nay đã bước ra khỏi căn bếp quê, trở thành đặc sản được nhiều người tìm mua khi ghé Quảng Bình. Muốn hiểu thêm về món ăn này, có lẽ nên bắt đầu từ chính cái tên dân dã và câu chuyện đồng quê đã làm nên hương vị của nó.
